Tag Archives: International

මියයාමේ නිම්නය මිනමාටා

screen shot 2019-01-21 at 1.31.24 pm
W. Eugene Smith විසින් 1971 වර්ෂයේදී ගත් Tomoko Uemura ගේ ඡායාරූපයක්
 
1956 දවසක ජපානයේ ප්රාදේශීය රෝහලක නේවාසික රෝගියෙකුගේ ඇඳ වටා වෛද්යවරුන් රැස්වී සිටියා. අතපය කොර වීම, මාංශ පේශීන්වල ක්රියාකාරිත්වය අඩාල වීම, මතකයේ අවුල් සහගත බව ආදී රෝග ලක්ෂණවලින් පෙළුණු මේ රෝගියා වෙනුවෙන් වෛද්යවරුන්ගේ රෝග විනිශ්චය වූයේ ඔහු රසදිය විෂ වීමෙන් පෙළෙන බවයි.
ඒ වනවිට සීග්රයෙන් කාර්මීකරණය වෙමින් පැවති මිනමාටා (Minamata) ප්රදේශයේ වාසය කළ මේ පුද්ගලයා සම්පුර්ණයෙන්ම සුව කළ හැකි ක්රමයක් වෛද්යවරුන් ඒ වනවිට දැනසිටියේ නැහැ. රෝගය පාලනය කළ හැකි ඖෂධ සමඟ සිය නිවස වෙත පිටත්කර හරින ලද මේ පුද්ගලයා මාස කිහිපයකට පසුව ජීවිතයෙන් සමුගත්තා.
 
ඉන් පසුව ගත වූ වසර කිහිපය පුරාවටම මෙම ප්රාදේශීය රෝහලට මෙම රෝග ලක්ෂණ සහිත රෝගීන් වාර්තා වුණා. වැඩිහිටියන් පමණක් නොවේ, කුඩා දරුවන් පවා මෙම රෝග ලක්ෂණ සහිතව රෝහල්ගත වුණා. ඔවුන්ටත් සම්පූර්ණ සුවය දිය හැකි කිසිදු ඔසුවක් මෙම වෛද්යවරුන් සතු වූයේ නැහැ. මෙම රෝගීන්ගෙන් බහුතරයක් මාස කිහිපයක් දුක් විඳීමෙන් අනතුරුව ජීවිතවලින් සමුගත්තා. මෙම අභිරහස් “රසදිය විෂ වීමට” හේතුව සෙවීම සඳහා අවධානය යොමු කළ රෝහල් බලධාරීන් මේ සියලු රෝගීන් සම්බන්ධයෙන් එක් පොදු සාධකයක් සොයාගත්තා. ඒ මෙම රෝගීන් සියලු දෙන මිනමාටා ජනපදයේ ජීවත් වන වැසියන් වීමයි.
රෝහල් බලධාරීන් ජපාන සෞඛ්ය බලධාරීන්ව මේ පිළිබඳව දනුවත් කළා. ඔවුන් මේ රෝගයට මිනමාටා රෝගය යැයි නම් තැබුවා.
 
මේ පිළිබඳව සොයා බැලීම සඳහා මිනමාටා බලා පිටත්ව ගිය සෞඛ්ය බලධාරීන් මුලින්ම සිතා තිබුණේ, මිනමාටාවේ යම් කිසි කර්මන්ත ශාලාවක සේවය කරන්නන්, එම කර්මාන්ත ශාලාවේ නිපදවෙන යම් කිසි රසායනයක් නිසා රෝගී වන බවත්, ඔවුන්ගෙන් ඔවුන්ගේ පවුල්වල පිරිසත් මෙම රසායනට නිරාවරණය වන බවත්, එලෙස ද්විතික නිරාවරණයට ලක්වූ පවුල්වල සාමාජිකයන් අතුරින් ප්රතිශක්තිය අඩු කුඩා දරුවන් මෙයින් රෝගී වන බවත් , ඔවුන් මෙම රෝගීන් වාර්තා වූ ප්රාදේශීය රෝහලට ප්රතිකාර සඳහා ඇතුළත් වන්නට ඇති බවත් පමණයි.
 
එහෙත් මෙම ලක්ෂණ සහිතව රෝහල්ගතවන රෝගීන් මෙම සෞඛ්ය ගැටලුවේ ඉතා කුඩා කුලකයක් පමණක් බව ඔවුන්ට වහාම පෙනී ගියා. රසදිය විෂවීම් නිසා රෝගී වී තිබුණේ එක් කම්හලක සේවය කළ අය නොවෙයි. රෝගීන් මිනමාටා නිම්නය පුරාම පැතිර සිටියා. නිවෙස්වල සිටි ගෘහණියන්, ඉතා වයස්ගත පුද්ගලයන් ආදියත් මේ රෝගයට ගොදුරු වී තිබුණා. මිනමාටා හි ගබ්සා වීම්, මළ දරු උපත් මෙන්ම, ආබාධිත දරු උපත් ද ගත වූ වසර කිහිපය තුළ අදහාගත නොහැකි වේගයකින් ඉහළ ගොස් ඇති බවත්, ඔවුන් නිරීක්ෂණය කළා. වෙනෙකක් තබා නිවෙස්වල ඇතිකළ සුරතල් සතුන් පවා විස්තර කළ නොහැකි රෝගවලින් මිය ගිහින් !
 
සුරතල් සතුන්ගෙන් බළලුන් මේ රෝගයට දරුණුවටම ගොදුරු වී තිබුණා. මාංශ පේශි පාලන කරගත නොහැකිව ” ගැහෙන” බළලුන් කොයිතරම් සුලබ වූවාද යත් මෙම රෝගය සුරතල් සතුන් හිමියන් විසින් “dancing cat fever ” ලෙසට හඳුන්වන්නත් පෙළඹී තිබුණා.
 
සෞඛ්ය බලධාරීන් දිගින් දිගටම ඔවුන්ගේ පරීක්ෂණ සිදුකරගෙන ගියා. මෙම පරීක්ෂකයන් කණ්ඩායම සිය ආරක්ෂාව තකා මෙන්ම රෝගයට හේතු වූ පරිසර සාධකය නිවැරදිව හඳුනාගත යුතු නිසා මිනමාටාවේ ආහාර හෝ ජලය පරිභෝජනය කළේ නැහැ. එහෙත් ඔවුන්ගෙන් ඇතැමෙකුටත් ක්ලාන්තය, මාංශපේශි දුර්වලතා ආදිය ඇතිවුණා.
සියලු බාධක මැද ඔවුන් එක් වැදගත් සාධකයක් සොයාගත්තා.
 
මිනමාටා නිම්නය හරහා ගලා යන ගංගාව මේ බොහොමයක් දෙනාගේ පානීය ජල මූලාශ්රය වී තිබුණා. රසදිය විෂ වීමෙන් මියගිය සහ රෝගී වූ බොහොමයක් දෙනා මේ ගංගාවේ ජලය දිනපතා පානය කළ අයයි. මෙම ගංගාවේ ජලය වැටෙන මිනමාටා බොක්ක ආශ්රිතව ධීවර කටයුතු කළ අයත්, මෙම ධීවරයන් විසින් ගෙන එන මත්ස්ය අස්වැන්න පරිභෝජනය කළ අයත් මේ රෝගයට වැඩි වශයෙන් ගොදුරු වී තිබුණා. මෙම රෝගය හා සම්බන්ධ සියලුම සාධක යොමු වී තිබුණේ මිනමාටා නිම්නය හරහා ගලා බසින ගංගාව දෙසටයි.
 
ඉතින් ඔවුන් මේ ගංගාවේ ජල නියැදියක් පරික්ෂාවට ලක් කළා. පිළිතුරෙන් අඩක් එතැන තිබුණා. ගංගා ජලයේ රසදිය මට්ටම සිතාගත නොහැකි තරම් ඉහළ අගයක් ! කිසිදු ස්වභාවික හේතුවක් මේ තරම් ජල දූෂණයකට හේතු විය නොහැකි බව ඔවුන්ට වැටහුණා. එපමණක් නොවෙයි, ගංගාවේ සහ මිනමාටා බොක්කේ මසුන් පවා මේ දූෂිත ජලය නිසා විකෘති වෙලා !
ඔවුන් මේ ජල දූෂණයට හේතුව සොයමින් ගංගා ඉවුර දෙපසින් ඉහළට ඇවිද ගියා. එවිට ඔවුන් තවත් වැදගත් සාධකයක් සොයා ගත්තා. මේ රෝගය මිනමාටාවේ සෑම තැනකම එක සේ පැතිර තිබුණේ නැහැ. ගංගාවේ ඉහළ කොටසක සිටි පිරිසක් මේ රෝගයේ බලපෑම්වලින් සම්පූර්ණයෙන් නොවුණත් යම්තාක් දුරකටබේරී සිටියා. ඔවුන් පරිභෝජනය කළෙත් මිනමාටා නදියේ ජලයයි. ඒ කොහොමද ?
 
මිනමාටා මුහුදු බොක්කට තරමක් ඈතින්, මිනමාටා ගංගා ඉවුරේ ලැගුම්ගත් විශාල යෝධයෙකු සිටියා. ඒ Chisso Corporation ගොඩනැගිල්ලයි. මිනමාටාවේ බොහෝ දෙනෙකු මේ කම්හලේ රැකියා කළා. LCD හෙවත් liquid crystal නිෂ්පාදනය කළ මේ කම්හලේ ප්රධාන කාර්මික අපද්රව්යයක් වුණේ රසදියයි (Methylmercury). පිළිතුරේ ඉතිරි අඩ පමණක් නොව ප්රශ්නයද තිබුණේ ඒ කර්මාන්ත ශාලාව සතුවයි.
 
කම්හලේ අප නළ සියල්ලම, මිනමාටා ගංගාවට හරවා තිබුණා. 1932 සිට වසර ගණක් පුරා මේ අපනල, දිනකට ගැලුම් සිය ගණනක් බැගින් රසදිය මුසු ජලය මේ ගංගාවට මුදාහැර තිබුණා.
 
සෞඛ්ය බලධාරීන් වහාම සිය සොයාගැනීම් ජපාන රජයට දැන්වූවා. වහාම මේ කර්මාන්ත ශාලාවේ කටයුතු නවත්වන්නටත්, අපජලය බැහැර කිරීමට සාධනීය ක්රමයක් සොයාගන්නා ලෙසටත්, රසදිය විෂ වීම නිසා අගතියට පත් පාර්ශව වෙනුවෙන් වන්දියක් ගෙවන්නටත් Chisso Corporation වෙතට නියම කෙරුණා.
 
එහෙත් Chisso Corporation බලධාරීන් මෙම නියෝගය භාරගත්තේ නැහැ. තමන් 1932 වසරේ සිට මෙලෙස කාර්මික අපද්රව්ය ගංගාවට බැහැර කළත්, පළමු රෝගියා වාර්තා වුණේ 1956 දී වීම නිසා මෙම රසදිය විෂ වීම් පිටුපස වෙනත් සාධකයක් ඇතැයි ඔවුන් තර්ක කළා. ජපාන රජයට මෙම තර්කය ජයගත හැකි විද්යාත්මක සාධකයක් සොයා ඊළඟට සිය පරීක්ෂණ සිදු කිරීමට සිදුවුණා.
 
ඇත්තටම එසේ සිදු වුණේ කොහොමද ?
 
රසදිය විෂ වීමක් සහිතව රෝහල් ගත වූ පළමු පුද්ගලයා මිනමාටාවෙන් වාර්තා වුණේ 1956 දී වුවත් 1937 වසර ආරම්භයේ සිටම විෂ වීම්වලින් මිනමාටාවේ මියගිය සංඛාව වැඩි වී තිබුණා. ඇතැම් පිරිස් රෝහල් ගත කර ප්රතිකාර ලබාදෙන තෙක්වත් ජීවත් වී තිබුණේ නැහැ. තවත් රෝගීන් 1956 දී වාර්තා වූ රෝගියාට තිබූ ඇතැම් රෝග ලක්ෂණද සහිතව රෝහල්ගත වී සිටියත් ඔවුන්ට තිබුණේ රසදිය විෂවීම බව සොයාගැනීමට වෛද්යවරුන් සමත්වී තිබුණේ නැහැ. ඇත්තෙන්ම සිදුව තිබුණේ 1956 දී මිනමාටාවේ පළමුවරට රසදිය විෂ වී පුද්ගලයෙකු රෝගී වීම නොව, මිනමාටාවේ අයෙකුට රසදිය විෂවීමක් සිදු වූ බවට වෛද්යවරුන් විසින් හඳුනාගත් පළමු අවස්ථාව 1956 දී වාර්තා වීමයි.
 
වහාම ක්රියාත්මක වන පරිදි Chisso ආයතනයේ මිනමාටාවේ පිහිටි කම්හල වසා දැමුණා. ඒ 1968 වසරේදී. ඒ වනවිට වසර 36 ක කාලයක් මිනමාටාවේ ජලයත්, පසත් , ජීවිනුත් මේ ආත්මාර්ථකාමී සහ නිසි සැලසුමක් නොමැති කාර්මිකරණයේ ගොදුරු බවට පත්වී තිබුණා. මිනමාටාවට සිදු කළ විපත වෙනුවෙන් වන්දියක් ගෙවන්න Chisso ආයතනයට නියම කෙරුණා. එමෙන්ම මිනමාටාවේ දූෂිත පරිසරය පිරිසිදු කිරීමත් ඔවුන්ට භාර කෙරුණා.
 
2001 වසරේ මාර්තු මාසයේ නිකුත් වූ වාර්තාවකට අනුව පුද්ගලයන් 2,265 දෙනෙකු මිනමාටා රෝගයට ගොදුරු වී තිබෙනවා. ඉන් 1,784 දෙනෙකු මියගිහින්. මේ වාර්තා වූ ප්රමාණය පමණයි. එහෙත් සත්ය තත්ත්වය මෙයට වඩා ඉතාමත් වැඩියි.
 
2004, වසර වනවිට Chisso සමාගම ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 86 ක් වන්දි වශයෙන් ජපාන රජයට ගෙවා තිබුණා. ඒ මිනමාටා ගංගාව සහ පරිසරය පිරිසිදු කිරීමට අමතරවයි. මෙයට අමතරව හඳුනා නොගත් වින්දිතයන් වෙනුවෙන් වන්දි ගෙවන්නත් ජපාන රජය විසින් Chisso සමාගමට 2010 මාර්තු 29 වැනිදා නියම කළා.
 
මිනමාටාව ගොදුරු වූ මේ අභාග්යයය වෙනුවෙන් ඔවුන් ලද මූල්යම වන්දිය කිසිදාක කිසිසේත්ම හිලව් වන්නේ නැහැ. අදටත් මිනමාටාවේ රසදිය විෂ වීම්වල ප්රථිපල දකින්නට ලැබෙනවා. වසර පනහකටත් වැඩි කාලයකට පෙර සිදුවූ මේ රසදිය විෂ වීම මිනමාටා වැසියන්ගේ ප්රජනන සෛලවල තැන්පත්ව පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට විවිධ ආබාධ සහිත දරුවන් තිලිණ කරනවා.
 
මිනමාටා ඛේදවාචකය ගැන දැනුවත් කිරීම සඳහා වන ලියවිලි පිළිබඳව උනන්දුවන්නන් සහ මිනමාටා සිදුවීම අධ්යනය කරන්නන් හට මඟ නොහැරෙන ඡායාරූප දෙකක් තිබෙනවා. ඉන් එකක් රෝගී දැරියකගේ විකෘති ඇඟිලි සහිත අතක්. අනෙක ඇය සිය මව සමඟ නාන බේසමක බැස සිටින ඡායාරපය. මේ මිනමාටා රෝගය නිසා ආබාධිතව උපන් Tomoko Uemura ගේ ඡායාරූපයි. ඡායාරූප දෙකම ගෙන ඇත්තේ ඡායාරූප වාර්තාකරු W. Eugene Smith විසින් 1971 වර්ෂයේදී. මිනමාටා ඛේදවාචකය ගැන එතෙක් මෙතෙක් ගනු ලැබූ ප්රබලම ඡායාරූප ගෙන ඇත්තේ ඔහු විසින්.
 
ශෝකයත්, වේදනාවත්, භීතියත්, විපතත් කැටිවූ මේ කතාව ඔබ කියවන මොහොතේත්, අපේ රටේ ජල මුලාශ්ර රැසක් කාර්මික අපද්රව්ය නිසා දූෂණයට ලක්වෙනවා. එවැනි ඇතැම් අවස්ථාවන් ඇත්තෙන්ම වළක්වා ගත හැකි අවස්ථායි. මෙහි අව ප්රතිවිපාකවලට මුහුණ දීමට සිදුවන්නේ ඒ ඒ ප්රදේශ ආශ්රිතව ජීවත්වන්නන් පමණක්ම යයි සිතා ඉවත බලා ගැනීමේ හැකියාවක්, කුඩා දූපතක ජීවත්වන අපට නැහැ.
විපත වන්නේ විපතක් සිදුවීම නොව, වැළක්විය හැකි විපතකට සිදුවීමට ඉඩ දී බලා සිටීම බව, මිනමාටා ඛේදවාචකය අපිට උගන්වනවා.
* ඡායාරූප සියල්ලම W. Eugene Smith විසින් ගන්නා ලද ඡායාරූපයි.
මුලාශ්‍ර – අන්තර්ජාලය, මිනමාටා සම්මුති වාර්තාව, මිනමාටා සිදුවීම් අධ්‍යන වාර්තාව (2012 )
Screen Shot 2019-01-21 at 1.58.03 PM.png
මිනමාටා නිම්නය සහ මිනමාටා බොක්ක. ගංගා ඉවුරේ පෙනෙන සුවිසල් ගොඩනැගිල්ල Chisso කම්හලයි

 

 

Screen Shot 2019-01-21 at 2.00.44 PM.png
Chisso අපනළයක් මුහුදු බොක්කට කෙළින්ම අප ජලය මුදාහරිමින්
screen shot 2019-01-21 at 1.27.01 pm
W. Eugene Smith විසින් 1971 වර්ෂයේදී ගත් Tomoko Uemura ගේ ඡායාරූපයක්
Screen Shot 2019-01-21 at 1.30.58 PM.png
දූෂණයට ලක්වූ මිනමාටා බොක්ක සහ ගංගාව
screen shot 2019-01-21 at 1.57.51 pm
විකෘති වූ මත්සයෙක්
screen shot 2019-01-21 at 1.31.59 pm
මිනමාටා වින්දිතයන් පිළිබඳව නඩුව අතරතුර ජපන් බලධාරීන්

International Day of the Disappeared 2018

40448935_10204710069947218_6727813046502162432_n (1)
International Day of the Disappeared 2018

ඔබ යළි (නො) එන බව (නො) දනිමි
————————————————-

ඔබ යළි (නො) එන බව (නො) දනිමි,
මළ සිරුරු නැති වුනට,
මතක බණ හිමි නැති.

ඔබ නමින් උපත ලද,
රාහුලයෝ නිදති-
(එහෙත් උන් අවදියෙනි,
අවදි සිහින දකිමිනි.)

මා නිදි නැති;
මසැස සහ මනසද,
නො පියවෙති.

මතක පද අමුණමි.
ඔබ කොහේ හෝ නිදනු ඇත සිතමි.

තෘණ පතක් යට,
පස් පිඩල්ලක් තුරුලක,
සිඳු රළ අතර හෝ,
කොරල් යහනක් මත-
ඔබ නිදනු ඇත සිතමි.

ලියන මේසය මත,
යැවීමට ලිපිනයක් නො මැති හෙයින්,
ලිවීමට ගොස් අතරමග නතරකළ
කිසිදා නො ලියවෙන ලියුමකි.
අවසාන අත්සනට පසු,
මේසය මත ඔබ අමතක කර ගිය,
නිහඬ කළ,
තීන්ත ගල් වූ පාකර් පෑනකි.

මාවත අයිනක තිබී,
පසුව හමුවිය,
ගෙවී ගිය පාවහනක්,
ඒ අවසාන උදෑසන,
ඔබ විසින් පැළඳ සිටි.

ඔබ යළි (නො) එන බව (නො) දනිමි,
මළ සිරුරක් නැති හෙයින්,
මතක බණ ඔබට හිමි නැති-
ඔබ ගලවාගෙන ගිය තැන-
හිස් කළු කුහරයකි,
කළු ම කළු හෙවනැල්ලකි.

ඔබ යළි (නො) එන බව (නො) දනිමි.

මළ සිරුරු නැති වුනට,
මතක බණ හිමි නැති.

අතුරුදන් වූ තැනැන්තන් පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර දිනය අදයි. මියයාම යනු අවසානයකි. ඉවර වීමකි. එහෙත් අතුරුදන් වීම් එසේ නොවේ. සිදුවන්නේ කුමක්ද සහ සිදුවූයේ කුමක්ද යන්න නොදැන, ඒ සඳහා කිසිවක්ම කරගත නොහැකි තත්ත්වයක ජීවත්වීමට සිදුවීම මරණයක නිශ්චිත අවසානයකට වඩා අතිශ්‍ය අසීරුය.
අතුරුදන්වූවන් සමඟම අතුරුදන් වූ බොහෝ දේ විසින් ඉතිරිකළ හිස්තැන් සමඟ ජීවත් වීමට ඉතිරි වී සිටින්නන්ට සිදුවේ.
The drawing is inspired by Melancholy by Albert György & is on display in Geneva, Switzerland.

ග්‍රිසෙල්ඩා බ්ලැන්කෝ

 

කාටවත් ‘ඕන නැති’ දැරියක්

මත්ද්‍රව්‍ය සහ දරිද්‍රතාවයත්, ඒ දෙකම එක්ක අත්වැල් බැඳගත් දරිද්‍රතාවයේ අන්ධකාරයෙනුත් පිරුණු කොළොම්බියාවේ උතුරු වෙරළේ තමයි කාටජිනා නගරය පිහිටා තියෙන්නේ. මේ නගරයේ ජීවත් වුණු ගණිකාවක්, 1943 පෙබරවාරි 15 වැනිදා දැරියකට උපත ලබා දුන්නා. දැරිය පිළිසිඳගන්නා කාලය වනවිට නිශ්චිත පෙම්වතෙකු ඇයට නොවූ නිසා, මේ දැරියගේ පියා ඇගේ පාරිභෝගිකයෙකු බව පමණයි මේ ගණිකාව දැන සිටියේ.

ඇය සිය දියණියට ග්‍රිසෙල්ඩා බ්ලැන්කෝ ලෙස නම් තැබුවා.

මව සිය රැකියාවේ නිරතවන දීර්ඝ කාලපරාසයන් තුළ, බඩගින්නේ හඬමින්, හාමතේ නිදියමින්, දුක්ඛිත ජීවිතය යනු කුමක්දැයි හඳුනා ගනිමින් කුඩා ග්‍රිසෙල්ඩා වැඩුණා. ජීවිතයේ පළමු වසර තුන, කාටජිනා හි විදීවලින් ලැබෙන ඕනෑම දෙයකින් කුස පුරවාගනිමින්, අනාරක්ෂිත් ජීවිතයක් ඇය ගත කළා. දරුවෙකුගේ අවශ්‍යතාවක් නොතිබූ, එමෙන්ම දැරිය පෝෂණය කිරීමේ අමතර බර නිසා වෙහෙසට පත්ව සිටි ගිසෙල්ඩාගේ මව, නිතරම දැරියට පහර දීම සහ අඩන්තේට්ටම් කිරීම සිදු කළා.

ඇයට වයස අවුරුදු තුනේදී  ග්‍රිසෙල්ඩාගේ මව, දැරියත් රැගෙන මෙඩලින් නුවර මුඩුක්කු පරිසරයක පදිංචියට ගියේ සිය පෙම්වතෙකු සමඟ ජීවත් වීමටයි. මවගෙන් සිදුවුණු තාඩන පීඩනවලට අමතරව,  මවගේ පෙම්වතාගේ පහරකෑම්වලටත් දැරිය මුහුණ දුන්නා. අඩදබර, මිනී මැරුම්, දූෂණ, සොරකම් සහ මත්ද්‍රව්‍ය ඉතාමත් සාමාන්‍ය වූ පරිසරයක ග්‍රිසෙල්ඩා

කිසිවෙකුගේ රැකවරණයක් නැතිව වැඩුණා.

ග්‍රිසෙල්ඩා අට හැවිරිදි වියේදී, සිය මවගේ පෙම්වතා අතින් ලිංගික අතවරයන්ට ලක්වීමට පටන්ගන්නවා. මේ කරදරයෙන් බේරීම සඳහා, නම හැවිරිදි වියේ දී නිවසින් පැනයන්නට, දැන් යොවුන් වියට එළඹෙමින් සිටින දැරියට සිදුවනවා.

රස්සාවක් ලැබෙයි

විදී දිගේ ඉබාගාතේ ඇවිදිමින්, කසළ බඳුන්වලින් පෝෂණය වෙමින් සිටි ග්‍රිසෙල්ඩාව ගැටකැපීම වෘත්තීය කරගත් අයෙකුට හමුවනවා. ඔහු ග්‍රිසෙල්ඩාව ඔහුගේ නිවසට රැගෙන යන්නේ සිය කල්ලියට සම්බන්ධ කරගැනීමටයි.

ජීවිතයේ පළමු වතාවට, ග්‍රිසෙල්ඩාව “ඕනෑ” පිරිසක් එහිදී හමුවෙනවා. බඩට උණු අහරක සහ හිසට යම් පිළිවෙලක් ඇති වහලක සෙවන ග්‍රිසෙල්ඩාගේ ජීවිතයට ලැබෙනවා.

දිවා කාලයේ ගැට කැපීමට යන ග්‍රිසෙල්ඩා, රාත්‍රියේ ගැට කැපීම පුහුණු වන්නේ සිය කල්ලියේ පිරිස සමඟින්.

එහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන්, ග්‍රිසෙල්ඩා 11 හැවිරිදි වියට පත්වන විට පළපුරුදු ගැට කපන්නියක බවට පත්වනවා.

එහෙත් ඒ ආදායම ඇගේ අපේක්ෂිත ජීවිතය වෙනුවෙන් ප්‍රමාණවත් නොවන බව ඇයට වැටහෙනවා.

සල්ලි වෙනුවෙන් විකිණෙන දැරිය

ග්‍රිසෙල්ඩා 14 හැවිරිදි වියේ දී ගණිකා වෘත්තියට පිවිසුණා. ලාබාල සහ තවමත් නො ඉකුත් වුණු ළමා පෙනුම ඇති නව යොවුන් තරුණිය සොයා බොහෝ පාරිභෝගිකයන් පැමිණියා.

මේ  රැකියාවෙන් සැලකිය යුතු ආදායමක් ලැබුණු නිසා ග්‍රිසෙල්ඩා තව තවත් මුදල් සෙවීමට ක්‍රම සොයන්නට වුණා. ඒ වන විට ලැජ්ජාව සහ බය යන දෙකම පිළිබඳව තැකීමක් නොකළ ඇය, ඇගේ තත්වයේ අනෙකුත් ගණිකාවන් සිය පාරිභෝගියන්ට ඉඩ නොදෙන විකෘති ලිංගික ක්‍රියාකාරකම්වලට පවා ඉඩ දීමට පටන් ගත්තා. ඒ සඳහා ඇයට අමතර මුදල් ගෙවීමට පාරිභෝගිකයන්ට සිදුවුණා.

ග්රිසෙල්ඩා විවාහ වෙයි

1963 වසරේ දී ග්‍රිසෙල්ඩා විවාහ වුණා. . ඒ  කාලෝස් ටෘජිලෝ එක්ක. ඉන් පසුවත්  ග්‍රිසෙල්ඩා දිගටම ගණිකා වෘත්තියේ නියැලුණා. මේ වනවිට ඇය රූමත් ගණිකාවක් ලෙසට ඇයගේ පාරිභෝගිකයන් අතරේ ජනප්‍රියයි.

ග්‍රිසෙල්ඩාට සිය සැමියාට දාව දරුවන් තිදෙනෙකු ලැබෙන්නේ මේ අතරේ. දරුවන් ලැබීමෙන් පසුව ඇය තරමක් තරබාරු වුණා. එමෙන්ම සිය දරුවන්ට තමන්ට වඩා හොඳ ළමා කාලයක් දීම වෙනුවෙන් සිය පැරණි රැකියාව අතහැර දැමූ ඇය ඊට වඩා මුදල් සෙවිය හැකි මාර්ගයක් පිළිබඳව උනන්දු වන්නට පටන්ගත්තා.

අලුත් මිතුරෙක් – අලුත් ජීවිතයක්

ග්‍රිසෙල්ඩාගේ සැමියා කාලෝස් ටෘජිලෝ හට ඇල්බර්ටෝ බ්‍රාවෝ නමින් මිතුරෙකු සිටියා. ඔහු නිතරම  ග්‍රිසෙල්ඩාගේ නිවසට පැමිණෙන්නට වුණු නිසාම, ඔහුත් ග්‍රිසෙල්ඩාත් අතර සමීප මිතුදමක් ගොඩනැගුණා. 

ඒ වන විට කුඩා පරිමාණයේ මත්ද්‍රව්‍ය ව්‍යාපාරයක යෙදෙමින් සිටි බ්‍රාවෝ ඉන් ලබන ආදායම ගැන ග්‍රිසෙල්ඩාට විස්තර කළා. දෙදෙනා අතර සමීපත්වය තහවුරුවත්ම,  බ්‍රාවෝ ග්‍රිසෙල්ඩාට ලබාදෙන තොරතුරු ප්‍රමාණය වැඩි වුණා.

ඔහු මත්ද්‍රව්‍ය ව්‍යාපාරයෙන් ලබන ආදායම ගැන ඇසූ  ග්‍රිසෙල්ඩාට, මෙතෙක් තම සොයමින් සිටි ‘අඩු වෙහෙස- වැඩි ආදායම්’ ව්‍යාපාරය මෙය බව වැටහුණා.

 තමන්ටත් මත්ද්‍රව්‍ය ව්‍යාපාරයට සම්බන්ධ වීමට අවශ්‍ය බව ග්‍රිසෙල්ඩා බ්‍රාවෝට පවසා සිටියා. ග්‍රිසෙල්ඩා නිර්භීත සහ නොසන්සිඳෙන අධිෂ්ඨානයක් මෙන්ම අපරාධ පිළිබඳ ඉවක්ද ඇති ගැහැනියක බව ඒ වන විට බ්‍රාවෝට ඒත්තු ගොස් තිබුණා. 

ග්‍රිසෙල්ඩාත් සම්බන්ධ වීමෙන් පසු බ්‍රාවෝගේ ‘කුඩා ව්‍යාපාරය’ පණ ගසා ආවා.

මේ  කාල සමය වන විට ග්‍රිසෙල්ඩා සහ බ්‍රාවෝ අතර ප්‍රේම සබඳතාවයක් ඇතිව තිබුණා.

එනිසා ඔවුන් දෙදෙනා හොර රහසේම විවාහ වී නීති විරෝධී අයුරින් ඇමරිකාවට සංක්‍රමණය වුණා.

Welcome to Amaria – යට ඇඳුමේ සාක්කු

නව යුවල නිව්යෝක්හි ක්වීන්ස් හි  ප්‍රදේශයේ පදිංචි වී,  කොළොම්බියාවේ සිට ඇමරිකාවේ නිව්යෝක්, මයෑමි, සහ කැලිෆෝනියා යන ජනපද වෙත කොකේන් ප්‍රවාහනය කිරීම ආරම්භ කළා.

බලධාරීන්ගේ උකුසු ඇස්වලින් ගැලවී මත්ද්‍රව්‍ය ප්‍රවාහනය වෙනුවෙන් ග්‍රිසෙල්ඩා විසින්ම  විශේෂ යට ඇඳුම් සකස් කළා.

පසුව මෙම යට ඇඳුම් ග්‍රිසෙල්ඩාගේ උපදෙස් මත නිර්මාණ කිරීමට වෙනම පිරිසක් සම්බන්ධ කරගැනීමට තරම් ඇගේ ව්‍යාපාරය වර්ධනය වුණා.

බැංකු නිලධාරීන්, වෛද්‍යවරු, සිඟන්නන්, ආදී විවධ වෙස්ගත් පිරිස් මේ මත්ද්‍රව්‍ය ප්‍රවාහනය කළා. මේ පිරිස අතරේ සුරූපී යුවතියන් ද සිටියා.

ජීවිත කාලයම ඇය විසින්  අපේක්ෂා කළ අන්දමට ධනවත් වූ ග්‍රිසෙල්ඩා, මේ කාලය වනවිට හැඳින්වුණේ කොළොම්බියාවේ “කොකේන් රැජින” ලෙසියි.

මයෑමි භීෂණය

මයෑමිහි ජීවත්වෙමින් කොකේන් ව්‍යාපාරය පවත්වාගෙන යන කාලයේ, ඇයගේ නීතිවිරෝධී ව්‍යාපාරය රැකගැනීම වෙනුවෙන්ම වෙනත් අපරාධ ජාලයක් ඇය වටා නිර්මාණය කරගැනීමට ග්‍රිසෙල්ඩා කටයුතු කළා. ඒ වෙනුවෙන් අපරාධ කල්ලියක් ඇය වටා එකතු වුණා. ඔවුන්ගේ කල්ලියට එරෙහි වුණු ඕනෑම කෙනෙකු ඝාතනය කිරීමට  ඔවුන් පැකිලුණේ  නැහැ.

මේ නිසාම  මයෑමි ප්‍රදේශයේ සිදුවුණු මිනිස් ඝාතන ප්‍රමාණය ඉතා වේගයෙන් ඉහළ ගියා.  ආරක්ෂක අංශ ග්‍රිසෙල්ඩාගේ කල්ලිය අල්ලාගැනීමට උත්සාහ කළත් එය පහසු වුණේ නැහැ.

රැජිනගේ කෘරත්වය

මත්ද්‍රව්‍ය රාජධානියේ රැජින වීමත් සමඟ, ග්‍රිසෙල්ඩා අතිශය කෘර ගැහැනියක බවට පත් වුණා.

සිය කුඩාකළ අත්දැකීම් නිසා  ග්‍රිසෙල්ඩා ඉතා දැඩි ලෙස ලිංගික හැසිරීම්වලට ලොල්වී සිටියා. ඇය කැමති ගැහැනියක හෝ පිරිමියකු, ඇය හා ලිංගික හැසිරීමකට අකමැති වුවහොත් වෙඩි තබා ඝාතනය කිරීමට ඇය පෙළඹුණා.

ඇගේ දරුවන්ගේ පියා වූ පළමු සැමියාත්, අයට මත්ද්‍රව්‍ය රාජධානියේ රැජින බවට පත්වීමට මග පෑදූ ඇල්බර්ටෝ බ්‍රාවෝත්, ඇගේ තෙවන සැමියාත්  ඇගේ වෙඩි පහරින් මියගියා. මත්ද්‍රව්‍ය විකිණීමට මෙන්ම,  අධික ලෙස මත්ද්‍රව්‍ය භාවිතයටත් ග්‍රිසෙල්ඩා පුරුදු වුණා.

මේ ඇබ්බැහිය නිසාම  නොයෙක්  රෝගවලට ගොදුරු වුණු ග්‍රිසෙල්ඩා අධික ලෙස වේදනා නාශක ඖෂධවලට ද ඇබ්බැහි වී සිටියා. ඇබ්බැහිය නිසා ඇතිවුණු මේ දෙවැනි ඇබ්බැහිය වෙනුවෙන් ඇය බෙහෙත් ශාලා කොල්ලකෑමට පවා පෙළඹී තිබුණා.

මත් ද්‍රව්‍ය සහ බෙහෙත් අධිමාත්‍රාගෙන සමාජශාලාවලට ගිය ග්‍රිසෙල්ඩා,  උඩුකය නිරුවත්ව නර්තනයේ යෙදෙන  කාන්තාවන්ට වෙඩි තැබීම විනෝදාංශයක් කරගත්තා. වාහනයේ යන අතර මහ මග දකින ගැබිනි කාන්තාවන්ට වෙඩි තැබීම ද ඇයගේ පුරුද්දක් වුණා.

රැජිනකගේ ජීවිතයක්

අධික දරිද්‍රතාවයෙන් පීඩා විඳිමින්, ඉතා කටුක ළමා යොවුන් වියක් ගතකළ ග්‍රිසෙල්ඩා, තමන් වෙත අසීමිතව මුදල් ගලා ඒමත් සමඟ අතිශය සුඛෝපභෝගී ජීවිතයක් ආරම්භ කළා.  ඇය නිතරම වටිනා ඇඳුම් හැඳ වටිනා ආභරණ පැළඳ සිටියා. එසේම සුඛෝපභෝගි අයුරින් නිර්මාණය කර තිබුණු නිවසක වාසය කරමින් සැපවත් ජීවිතයක් ගතකළා. සේවක සේවිකාවන් පිරිවරාගෙන ජීවත් වූ ග්‍රිසෙල්ඩාගේ සේවක එකතුවේ ලිංගික සේවකයන් පවා සිටියා.

රැජින සිරගත වෙයි

1980 දශකය ආරම්භවන විට මයෑමි ප්‍රදේශය තුළ තවත් අපරාධ සහ මත්ද්‍රව්‍ය කල්ලි හිස ඔසවමින් තිබුණා.

ඉන් බොහොමයක් ග්‍රිසෙල්ඩාගේ ප්‍රචණ්ඩත්වයට ලක් වූ පිරිස් හෝ, ග්‍රිසෙල්ඩාගේ ව්‍යාපාරයට තරඟයක් දෙමින් තිබූ පිරිස් සංවිධානය වීමෙන් සෑදී තිබුණා. මෙම කල්ලිවල තර්ජන හමුවේ සිය කොකේන් ව්‍යාපාරය කරගෙන යාමට අසීරු වූ  ග්‍රිසෙල්ඩා, 1984 දී කැලිෆෝනියාවට පළාගියා.

කැලිෆෝනියාවේ සුඛෝපභෝගී නිවස්නයක රැඳී සිටිමින් ග්‍රිසෙල්ඩා සිය කොකේන් ව්‍යාපාරය දිගටම සිදුකරගෙන ගියා. එලෙස සිටියදී ඇය 1985 පෙබරවාරි 18 වැනිදා සිය නිවස තුළ දීම පොලිස් අත්අඩංගුවට පත්වුණා. දීර්ඝකාලීන සිර දඬුවම් හිමි වුණත්, ඉන් ඇගේ කොකේන් ව්‍යාපාරය බිඳවැටුණේ නැහැ.  ඇය සිය පුත්‍රයෙකු වූ මයිකල් ලවා දිගටම කොකේන් ව්‍යාපාරය කරගෙන ගියා. ඇය බන්ධනාගාරයෙන් නිදහස් වන්නේ 2004 වසරේදී.

ගමනක නිමාව

2004 වසරේ දී බන්ධනාගාරයෙන් නිදහස් කිරීමෙන් පසුව ග්‍රිසෙල්ඩාව, ඇගේ උපන් රට වූ කොළොම්බියාවට  පිටුවහල් කෙරුණා. ඒ කාලය වනවිට ඇගේ අපරාධකාරී ජීවිතය විසින් ඇයට ඇමරිකාවේ මෙන්ම කොලොම්බියාවේත් සතුරන් රැසක් නිර්මාණය කර දී තිබුණා.

ඒ නිසා ඇයට කොලොම්බියාවේ ගත කිරීමට සිදුවූයේ රහසිගත ජීවිතයක්. බොහෝ කාලයක් ග්‍රිසෙල්ඩාව දකින්නට නොලැබුණු නිසා ඇය මියගොස් ඇතැයි බොහෝ පිරිස් අනුමාන කළා. මේ යුගයේ ග්‍රිසෙල්ඩා ඉතා දැඩිව ආගමට නැඹුරු වී සිටි බවත් සඳහන්.

 2012 සැප්තැම්බර් 3 වැනිදා රාත්‍රියේ මෙඩලින් නගරයේ 29 වන වීදියේ කෙළවර තිබුණු ‘කාඩිසෝ’ නම් මස් කඩය වෙත ගොස් මස් මිලටගෙන ආපහු එමින් සිටි මැහැල්ලක හඹා ආ යතුරු පැදියකින් පැමිණි නාඳුනන පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකු ඇයට වෙඩි තැබුවා.

ඔළුවට සහ උරහිසට එල්ල වුණු වෙඩි පහරවල් නිසා මහමග ඇදවැටී මියගොස් සිටි මේ මැහැල්ල වෙන කවුරුත් නොවෙයි.

ග්‍රිසෙල්ඩා.

පුදුම ජීවිතයක්

ග්‍රිසෙල්ඩාගේ අපරාධකාරී ජීවිත කතාවෙහි තිබුණු අපූර්ව බව නිසා ඇය මියගිය පසුව ඇයගේ ජීවිත කතාව යොදාගෙන චිත්‍රපට, රූපවාහිනි කතා මාලා, නව කතා, සහ ගීත පවා නිර්මාණය වුණා.

කොකේන් රැජින ගේ ජීවිතය ගැන එතෙක් මෙතෙක් කළ හොඳම චිත්‍රපටයේ රංගනයෙන් දායක වූයේ කැතරින් සීටා ජෝන්.